
ویژه ماه رجب
چگونه نماز خوب بخوانیم؟
(اولین قدم خود سازی )
بسم الله الرحمن الرحیم
یا مَنْ اَرْجُوهُ لِكُلِّ خَیْر وَ آمَنُ سَخَطَهُ عِنْدَ كُلِّ شَرٍّ یا مَنْ یُعْطِى الْكَثیرَ بِالْقَلیلِ یا مَنْ یُعْطى مَنْ سَئَلَهُ یا مَنْ یُعْطى مَنْ لَمْ یَسْئَلْهُ وَ مَنْ لَمْ یَعْرِفْهُ تَحَنُّناً مِنْهُ وَ رَحْمَةً اَعْطِنى بِمَسْئَلَتى اِیّاكَ جَمیعَ خَیْرِالدُّنْیا وَ جَمیعَ خَیْرِالاْخِرَةِ وَاصْرِفْ عَنّى بِمَسْئَلَتى اِیّاكَ جَمیعَ شَرِّالدُّنْیا وَ شَرِّالاْخِرَةِ فَاِنَّهُ غَیْرُ مَنْقُوص ما اَعْطَیْتَ وَ زِدْنى مِنْ فَضْلِكَ یا كَریمُ
یا ذَاالْجَلالِ وَالاِْكْرامِ یا ذَاالنَّعْمآءِ وَالْجُودِ یا ذَاالْمَنِّ وَالطَّوْلِ حَرِّمْ شَیْبَتى عَلَى النّارِ
ماه رجب فرا رسیده است و این ماه مبارک مقدمه ایست برای ماه شعبان و طبیعتا مقدمه ای برای ماه شریف رمضان
این سه ماه را می توان به سهولت فصل بهار عبادت نامید . بهار ما سه ماه دارد سه ماه تازه شدن و رویش.
که فروردینش تمثالی است از رجب المرجب و اردیبهشتش نمادی از شعبان المعظم و خردادمان رمضان شریف است.
فرموده اند: ماه رجب ماه خداست و ماه شعبان ماه پیامبر خدا و ماه رمضان ماه امت اسلام و ماه بندگان خداست. آری ! ماه رجب ماه خواص است و ماه شعبان ماه عوام . این هنر نیست که ما فقط رمضانمان را به عبادت و نیایش مخصوص با معبود بگذرانیم . کسی که ماه رمضان درِ خانه خداوند برود هنر نکرده است اگر کسی ماه رجب ، عبادات ماه رمضانش را آغاز کرد، او به صورت ویژه مورد خشنودی و توجه آفریدگار قرار می گیرد.و این همان السابقون السابقون اولئک المقربون است.
این سه ماه را اگر بخواهیم با ماه مبارک رجب آغاز کنیم یقینا برکات فراوانی برای زندگی مان ایجاد خواهد شد.
از نظر بنده حقیر این ماه، ماه خداوند نامیده شده است بدین جهت که خداوند کریم در پاسخ به ندای این الرجبیون منتظر لبیکی است حتی ناچیز از جانب بندگانش.لبیکی که نشان از اراده ای محکم و پولادین دارد . اراده برای پا گذاشتن در مسیر عبودیت و بندگی. گر این لبیک بلند شود خداوند قادر ما را تا آخر مسیر به صورتی ویژه همراهی می کند.
دستم بگرفت و پا به پا برد
تا شیوه راه رفتن آموخت
لبیک اللهم لبیک.
پس با توکل بر خداوند پا را در مسیر بندگی می نهیم.
چه خوب میشود که ما بتوانیم عمود خیمه ی دینمان را محکم تر کنیم تا با باد گناهان و لغزشها و وسوسه های شیطان لعین از جا کنده نشود و حتی دچار لرزش هم نشود.
در روایات داریم که الصلوة عمود الدین. به نقل از حجت الاسلام والمسلمین پناهیان اگر نمازمان را درست کنیم همه چیز و همه مشکلاتمان حل می شود.
مرحوم قاضی همیشه مکرر میفرمودند هر کسی نمازش را درست کرد و در مقامات معنوی به جایی نرسید آب دهان به صورت من بریزد.
در این مقاله که نقلی به مضمون است از حجت الاسلام و المسلمین پناهیان (مسئول اتاق فكر نهاد نمايندگي مقام معظم رهبري در دانشگاهها) چگونه نماز خوب خواندن را مورد بررسی قرار میدهیم.
تا گفته میشود نماز خوب و درست ،این فکر به اذهان میرسد که مقصود نمازی است که در آن از ابتدا تا انتها اشک بریزیم و از خوف خدا بلرزیم و بترسیم. نمازی که انسان درآن مستقیما با خدا صحبت میکند و خداوند را می بیند و سلام به خدا و اولیای خدا میدهد و پاسخ سلام را با گوش جان درک میکند.
نماز یک عبادتی نیست که لازم باشد شما آنرا با حال بخوانید، با اشک بخوانید یا با گریه و سوز و عشق تا مقبول درگاه احدیت واقع شود. چون شما خیلی هم اهل سوز و عشق باشید امیر المومنین (ع) فرمودند:ان للقلوب اقبالا و ادبارا (برای دل های ما آدم ها اقبال و ادبار هست .)
بعضی از اوقات آدمی حال عبادت دارد و بعضی از اوقات حال عبادت ندارد.
به هیچ وجه لازمه ی عبادتی که هر روز، روزی پنج مرتبه انسان باید انجام بدهد، این نیست که حتما باید سر نماز گریه کند.
اگر بنا بود هر وقت نماز میخوانید گریه کنید، خدا میفرمود بنده ی من، نماز را هر وقت که حال داشتی بخوان. ولی اتفاقا خداوند دستور نماز را گونه ای صادر کرده است که حال انسانها و نفسشان را هم بگیرد، وسط کار های روزانه و میان آن همه مشغله ، در خواب شیرین دم صبح و... .
خداوند عبادتی را به انسان ها واجب کرده است که در سختی تلخی آن که امری مکرر نیز می باشد و طبیعتا چون تکراریست لذتش از بین رفتی است انسان رشد کند و به مقامات معنوی و الهی برسد.
از نماز خواندن ابتدای راه لذت بردن رشد را به همراه ندارد .آن وقتی نماز خواندن شروع میکند انسان را رشد دادن که لبه ی زبر نماز روح مان را بساید .
خداوند به ما پیشنهاد نمیکند مثل مرتاض های هندی بر سر میخ ها بخوابیم و فریاد و ناله مان هم بلند نشود تا به همه قدرت ها برسیم و بالا بریم.
میخواهیم با خودمان و نفس مان مبارزه کنیم از نماز باید آغاز کنیم. هر کسی که، هر نوع مبارزه با نفس را نمیتواند درست انجام دهد به این خاطر است که او میتوانسته یک کار درست انجام بدهد ولی انجام نداده آن هم این است به وقت بلند شود و الله اکبر گوید و به نماز ایستد.
از امام رضا (ع) پرسیدند چرا کسی که گناه زنا میکند کسی به او کافر نمیگوید اما کسی که نماز را ترک میکند به او کافر میگویند.
امام رضا (ع) :کسی که نماز نخوانده به خداوند متعال بی احترامی کرده . نماز نخواندن لذت آن چنانی ندارد اما گناه برای انسان گنه کار لذت به همراه دارد .
همان طور که نماز نخواندن بی احترامی به خداست نماز دیر خواندن هم نوعی بی احترامی به خداست.
نماز برای چیست؟ نماز در مرحله اول سختی دادن به خود است نه خوشی داشتن معنوی.
نماز در مرحله اول رعایت ادب و احترام است نه عشق بازی با خدا.برای خداوند قادر این کار سخت نبود که برای آدم های ابتدایی چون ما نماز را شیرین کند.
چند مساله احکام در رابطه با مودبانه نماز خواندن یا همان درست نماز خواندن:
هر حرکت اضافی در نماز مکروه است . به طور مثال سر نماز سر را نباید خواراند نه تنها سر بلکه هیچ قسمتی از پوست را .
این موضوع آنقدر مهم است که در روایات آمده است شیطان اگر بتواند به یک انسان تسلط پیدا کند باعث می شود پوست صورتش به خارش بیافتد و این کار شیطان رجیم به عشق این است که انسان نماز خوان حتی ذره ای به خدا بی احترامی کند .
نکته دیگر در رعایت ادب اینکه بین مهر و زانو ها باید به اندازه آرنج تا نوک انگشتان دست فاصله باشد ،جز این نماز باطل است و این از آن جهت است که سر زانو ها روی زمین قرار گیرد .
یا دیگر این که سر نماز نگاهمان را به این سو آن سو نیندازیم . زمانی که ایستاده هستیم نگاهمان باید به محل سجده باشد. به هنگام رکوع نگاه اگر به مهر باشد پلکمان بالا می آید و بی احترامی میشود آن هنگام باید نگاهمان به پایین پاهایمان باشد.
هنگام تشهد هم نگاهمان باید به سر زانو ها باشد باید ادب رعایت کرد اگر چشممان به مهر باشد زاویه نگاهمان بالا می آید و بی احترامی می شود.
هر کسی نماز خواند و تعقیبات نخواند ، خداوند به ملائکه می فرماید نمازش را به او پس دهید. من به او گفتم الان هر چیزی از من بخواهی ، به تو میدهم. الان کجا میرود؟ کدام امر دنیایش را میخواهد درست کند.
چقدر روی قرائت نمازمان کار کرده ایم؟ روی قرائت با لحن عربی؟ که اگر ناقص باشد نماز باطل است.
از امام رضا (ع) پرسیدند خداوند چرا وضو را واجب کرده است؟
فرمودند تا ببیند چه کسی دستورش را خوب اجرا میکند.
ای رکوعت شاخه ی پر بار دل
ای تواضع از نگاه تو خجل
بر دو کتفم داغ قربانی بزن
یا به سر تاج سلیمانی بزن.
قدم اول برای اینکه نماز خوب بخوانیم این است که نگاهمان را به نماز درست کنیم.
خداوند چرا این قدر در احکام نماز سخت گیری کرده ؟ نماز مودبانه خواندن حال می خواهد ؟به موقع بلند شدن چقدر سختی دارد؟
از نماز دزدی نکردن چقدر سختی دارد؟ نماز را غلط خواندن نماز را باطل می کند یا اشک نریختن؟ ؟ ؟
خداوند از ما درست و مودبانه نماز خواندن را میخواهد.
نماز یعنی قرآن خواندن و از تلاوت قرآن و آیات تخویف و تشویق به رکوع و سجده افتادن و ازمیانه تا شدن( خطبه همام نهج البلاغه) نماز ذلیل شدن با خود در خانه خداوند است.
نماز برای عشق بازی برای ما زود است. بنا نیست ما انسان های ابتدائی از اول حتما از نماز خواندن لذت ببریم بناست خداوند از نماز مان لذت ببرد.و بعد همان قادر متعال ما را به گام های بعدی در مسیر نماز و غایت آن میبرد.
قدرت توجه پیدا کردن چیزی است که خداوند متعال باید از آسمان بر دل ما نازل کند.
نماز یعنی چه ؟ چشم گفتن. اطاعت کردن.
یک مدت سعی کنیم در نماز ادب را رعایت کنیم و بعد ببینیم چه عشقی از خدا و چه معرفتی ، خداوند به ما عنایت خواهد کرد !!
صورتت را به خاک بسپار و بگو
خدایا
خواستی صورت به خاکم بنگری؟
بهر مویت در هلاکم بنگری
قدم اول را با هم برمیداریم.
به امید آنکه از رمضان پر بار بهترین بهره نصیبمان شود.
انشاالله
ادامه دارد...