اهل عمل
(سومین قدم خود سازی )
بسم الله الرحمن الرحیم
در مباحث قبلی پیرامون چگونه یک نماز خوب بخوانیم صحبت کردیم. این بحث پر مهم و جذاب غایت ندارد .  و تمرین برای هر چه بهتر کردن آن را هیچ گاه نباید فراموش کنیم. که الصلوة عمود الدین. 
همان طور که گفته شد مباحثی که پیرامون نماز ذکر شد برگرفته از روایات ائمه طاهرین (ع) و سخنان حجت الاسلام والمسلمین پناهیان بود که انشاالله اگر عمری باقی بود ادامه آن را هم خواهیم آورد.
مبحث بعد نیز برگرفته از همین منابع است که انشاالله موثر واقع شود. و حق مطلب بیان شود.
یک پله تا میهمانی خدایمان نمانده ! پروردگارا دستمان را بگیر تا با بهترین شکل به میهمانی ات بیاییم.
ماه رجب را در تمرین نماز مودبانه و ......... سپری کردیم و انشاالله که موفق نیز بوده ایم.
این ماه ، ماه تمرین عمل است.  می خواهیم همه اهل عمل بشویم. و در این ماه پر برکت روی این مهم ممارست کنیم.
البته ما که در مقابل شما دوستان مومن و انقلابی درس پس میدهیم . و این مباحث مذکّری است برای شما دوستان و درسی برای ما.
یادمان باشد که در این مسیر دعای برای هم را فراموش نکنیم . مخصوصا دعای پس از نماز های مودبانه مان و ذکر تسبیحات حضرت زهرا (سلام الله علیها) که آمده است دعا در آن موسم مستجاب است. انشاالله.

کتب علیکم الصیام کما کتب علی الذین من قبلکم لعلکم تتقون  .
بحثی که امروزه در میان اکثر عوام و متاسفانه گاه خواص مطرح است و از خطوات شیطان رجیم ( لعنة الله علیه ) است بحث عمل و پایین آوردن قیمت آن می باشد.
این جمله را همه شنیده ایم « دلت پاک باشه  » و انی جمله متاسفانه در اندیشه و باطن خیلی ها به اشتباه رخنه کرده و آفاتش را نهادینه کرده است.
اینکه خداوند متعال برای رسیدن به تقوا ، روزه را پیشنهاد داده اند  نتایج مهم و بسیاری را با خود به دنبال می آورد.
در اینجا روزه مایه تقوا است نه علم و آگاهی و معرفت. نه اینکه علم و آگاهی و معرفت در تقوا داشتن موثر نیست.خیر.
اما اگر فقط علم و آگاهی خودش آورنده مقدمات تقوا بود دیگر نیازی به عملی چون روزه نبود.ما هر چه علم نیز داشته باشیم به چیزی از جنس عمل هم احتیاج داریم. گاهی اوقات برای رسیدن به مراتب عالی کمال مثل تقوا (که اگر مجموعه همه فضائل را در یک کلمه جمع کنیم تقوا خواهد شد)  خداوند مدبّر ما را به یک عمل سفارش میکند نه به فهمیدن و دانستن.
در روایات آمده است که یکی از آثار مهم این عمل گرانبها یعنی همان عمل روزه ؛ تنها تقوا نیست بلکه حکمت نیز هست. دوستان جالب نیست که یک عمل بر اندیشه و عقیده ما اثر مستقیم میگذارد. حال آنکه گمان میرود ابتدا باید علم و معرفت باشد و سپس در پی اش عمل بیاید اما این عمل است که مطابق با روایات حکمت و بصیرت را به همراه خود دارد.
آیا این یک قاعده نیست که گاهی از اوقات نخست باید از عمل شروع کرد؟این سوال در ذهن بسیاری از ما هست که خداوندا من چه کنم تا آدم شوم؟  حال که پاسخ این سوال از این قاعده و نیز این روایت امیر مومنان علی (ع) تقریبا روشن است.«  شما به عمل به آنچه که می دانید محتاج ترید از دانستن آنچه که نمی دانید.» و یا روایتی دیگر که معصوم در آن میفرمایند: جزو کسانی نباش که به آخرتش امید دارد، اما بدون عمل!.
بسیاری از اوقات گرفتاری های معنوی ما و حتی گاه دنیایی ما ، با دو-  سه عمل تمیز و با اولویت ، خصوصا خالصا لوجه الله از بین میرود.
زود باید شروع به فعالیت کرد.
خدا من برای تو چه کار باید انجام بدم؟
در اینجا نمونه هایی از اهمیت و قیمت عمل ذکر میکنیم .و خواهیم دید که خداوند متعال چقدر برای عمل ارزش قائل است و به آن بها میدهد و شاید کمی بنیان جمله « دلت پاک باشد» را هم زده باشیم.

 اولین نمونه از عمل نماز است. رسول خدا فرمودند« فرزندتان را از 7 سالگی به نماز وادار کنید.».
عمود خیمه دین ما نماز است . یک عمل است!!! . عمل نماز. با این حال توجه به این نکته قابل تامل است که چه بخش هایی از نماز جزء عملیات نماز به حساب می آیند و در پاسخ میگوییم که :آن بخش از نماز که واجب واجب واجب است خود عملیات نماز است . خود اینکه لباس نماز گزار غصبی نباشد ، اینکه ظهر را چهار رکعت بخواند و مغرب را سه رکعت ، اینکه لحن قرائت نمازمان عربی باشد، اینکه حرف «عین » سبحان ربی الاعلی و بحمده را از انتهای حلق بیان کنیم. اینکه وضو داشته باشیم و ...این هاست که اگر نباشد بدون هیچ قید و شرطی نمازمان به مشکل بر خواهد خورد .
خدا از ما عمل میخواهد.
دومین نمونه عمل حج است.
در سفر حج باید 7 دور، دور خانه خدا بچرخیم و مراقب باشیم سرمان نچرخد ، 7 دور بین صفا و مروه راه برویم ، تقصیر کنیم و قربانی کنیم و .... این ها همه عمل است.درست است که اگر این اعمال با معرفت هم باشد درجه مقبولیتش بالا میرود و هر چه عمل ما بی معرفت تر باشد خودمونی بخواهیم بگیم تو سر عمل میخورد.!!! اما کف مقبولیت همان عملیات حج  است . تو را به خدا قیمت عمل رو بالا بگیریم .
 نمونه سوم روزه .
کتب علیکم الصیام کما کتب علی الذین من قبلکم لعلکم تتقون  به زبان عامیانه : واجب شده بر شما گشنگی و تشنگی تا آدم بشوید.
دستورات روزه این است . فقط این نیست که مراقب گفتار و کردار و نگاه و ..باشیم بلکه باید گشنگی و تشنگی هم کشید!!!. این چیزی جز عمل است؟
یا مثلا در باب پر نکردن معده. که روایات فراوانی در این باب داریم . امیر مومنان علی (ع) میفرمایند:سیر غذا خوردن پارسایی را تباه سازد. یا در روایت دیگری از آن ستون تقوا آمده است که : سیری کمک کار خوبی برای معاصی و گناهان است.
 ما میخواهیم قلبمان نورانی شود باید مراقب معده خود باشیم ! همه بر هم تاثیرات مستقیم می گذارند.غذا خوردن  عمل است . غذا کم خوردن عمل است. بیایم به این اعمال دقت کنیم . عالم اطراف ما عالم عملیاتیه .
یکی از ارزش های مهم عمل این است که کنترل آن و انجام دادن آن خیلی ساده تر از کنترل ذهن و اندیشه و علایق و صفات قلبیست. عمل بیشتر از اندیشه در مشت آدمیست.
مثال : میخواهیم در سراسر نماز مان توجه کامل به خداوند داشته باشیم و ذهنمان سراغ دنیا و سیب زمینی و پیاز نرود! واقعاً کار مشکلی است . ما هم مثل شما اما...میخواهیم نگاه ناروا نداشته باشم . راحت ترین راه این است که دستمالی روی چشمانمان ببندیم . خب دیگر نگاه حرام و مکروه نمیکنیم. یا غیبت..میتوانیم با یک گیره دهانمان را ببندیم . خب دیگر غیبت هم نمی کنیم.
اما آیا به این سادگی میتوان دل و اندیشه را کنترل کرد؟
راه اراده پیدا کردن عمل است . و اینکه چه عملی ؟ در پاسخ باید گفت که اگر عملمان چند خصوصیت را نداشته باشد در آخر به نتیجه مطلوب آن طور که باید ، نمی توان رسید. در قسمت های بعد خواهیم گفت که برای مثال یکی از آن خصوصیت ها مداومت بر عمل است.
اگر عمل برایمان ارزش یافت آن هنگام است که قبح گناهان را نیز درک  خواهیم کرد.کنترل خواهیم کرد که مبادا معصیتی از ما سر بزند.دیگر به علایق قلبی مان بیش از حد اتکا نخواهیم کرد. به کرم خداوند نا بجا تکیه نخواهیم کرد.
کسی که عمل برایت اهمیت یافته است مدام با خداوند متعال در حال مذاکره است و چه مذاکره ای دارند جز این کلام و گفتار که « استغفر الله ربی و اتوب الیه» . اینان شرمسارند از عمل کوچکشان در مقابل بزرگی او. شرمسارند از نقص اعمالشان. همانند رسول الله ( صلی الله علیه و آله ) که روزی هفتاد مرتبه به درگاه خداوند استغفار میکردند.
نکته حائز اهمیت این است که از عمل می توان برای نابودی رذایل نیز به خوبی بهره برد.
عمل انجام بده به اقتضاء علاقه ای که می خواهی بدست بیاوری. عمل انجام بده خلاف محبتی که در دلت است و میخواهی آن را از بین ببری. عمل خیلی کار گشاست. ما از عمل به عنوان مربی و استاد اخلاق استفاده نمی کنیم. عمل گرایش های ما را هم تنظیم می کند.
پس یک قاعده کوچک را به خاطر بسپاریم :آر پی جی   زدن به نفس و تمایلات نفسمان.
تمایلات نفس که گفته می شود ، ذهنمان سراغ تمایلات حرام و اشتباه می رود. اما مقصود ما این جا فقط این تمایلات نیست . حتی خواسته های مباه نفس مان. ما قصدمان ادب کردن نفس است،
در تمایلات غیر حرام هم ، گاه و بی گاه خلاف میلمان را انجام دهیم ، تا نه گفتن به نفس در مواقع گناه کار ساده ای شود.نفس را مخاطب قرار دهیم که ای نفس من ! تو تنبل بار آمده ای. من روزی پنج دقیقه تصمیم دارم خلاف میل تو عمل کنم. این طور میشود که نفس آدمی رام او می شود .  برای مثال از برخورد های ناشایست فردی شدیدا دلخوریم ، یا نفس مان نسبت به دیگری حس حسادت دارد، برعکس ، هر کجا نشستیم شروع به بر شمردن خوبی ها و فضایل او کنیم . این جدا ضربه کاری به نفس است ،اگر دقت کنیم در طول شبانه روز از این دست مثال ها فراوان پیش می آید.
همان طور که عمل شایسته ما بر جهان هستی و اندیشه و علاقه و ... ما تاثیر مثبت میگذارد . گناه هم تاثیر میگذارد. گناه باب فهمیدن برخی معارف را بر انسان می بندد!
اندکی رفتارمان را کنترل کنیم عجیب باب فهم برمان باز میشود.
گناه نیز شدیدا بر سرنوشت و تقدیر ما موثر است. به نقل به مضمون از حجت الاسلام و المسلمین پناهیان عرض میکنم که می فرمودند :
" شما اگر گناهی انجام دادید عین این میمونه که ساتور بر داشتی زدی رو دستت خون داره میریزه و انگشتات پریده و رفته . این تمثیل انجام گناهه و اثرش بر خودت و تقدیرت. بعد بشینی دعا کنی که خدا انگشتای منو بچسبون !!! گناه کردن همینه . ما عین آب خوردن گناه میکنیم و عین آب خوردن میگیم خدا ببخش دیگه . خدا سخت نگیر ببخش دیگه. امیر المومنین علی (ع) میفرمایند :  ترک الذنب اهون من طلب توبة  ( ترک گناه خیلی ساده تر از توبه از گناه است).
ما فعلا از کرم خدا صحبت نکردیم اما تو داری از خدا میخوای که خدا منو ببخش یعنی ساتور زدی انگشتا پریده میگی خدا مثل روز اول جوشش بده !! بفهم داری حرف زور می زنی . تو اگه اینو بفهمی میفهمی که خدا اگه اینو بخشید یعنی خدا خیلی کرده.
اگه خدا ببخشه یه کار ساده نکرده ها ! برای خدا این کار سادست و لی برای تو و برای سنت های حاکم بر هستی که خدا قرار داده امر ساده ای نیست!!! داری میخوای که آب سر بالایی بره. نشستی کنار آبشار دعا میکنی که خدا این آب داره میاد پایین برگرده بره بالا. قبوله انشالا خدا مستجاب میکنه اما بدون چی داری از خدا میخوای! امید داشتن به حضرت حق فرق میکنه با ساده انگاری در توبه.
که امام سجاد میفرمایند خدایا اگه من هر روزم را روزه بگیرم و سر بر خار مغیلان به خواب بروم لایق این نیستم که یکی از گناهانم را ببخشی!
خدایا ظلمت نفسی..بله برای خدا کاری نداره که ببخشه. برا خدا کاری هم نداره که یه آدم کاملا شبیه شما خلق کنه و ازاین به بعد کنار تو بذاره . میتونه اما خدا هیچ کاری رو بی حساب کتاب نمیکنه! بدان کار دشواری است. بدان کار عجیبی است."
ما هنوز شدت زشتی و اثر گذاری گناه  و معصیت را درک نکرده ایم . و به همین علت است که معنای توبه را نیز درک نخواهیم کرد. و در نتیجه کرم خداوند را.و این از این روست که متاسفانه ما انسان ها کلا برای عمل مان ارزش فوق العاده ای قائل نیستیم. پس تاثیرات معاصی بر عالم  را نیز درک نخواهیم کرد.
حاج آقا رویای یک عالم را تعریف کردند : سه طلبه از رفقای یک طلبه ی دیگر از فضلا به شهادت رسیده بودند . این فاضل ارجمند یکی از آن شهدا را در خواب میبینند و سراغ رفیق دوم او را میگیرند. پاسخ می شنوند که ما با هم هستیم. ایشان رفیق سوم او را جویا می شوند. پاسخ می شنوند که ای از ما دو خیلی مقام بالا تری دارد (در حالی که زندگی هر سه شان نیز نوعا شبیه به هم بوده . هر سه طلبه و هر سه شهید دفاع مقدس)
آن فاضل از علت این اختلاف درجه می پرسند.
و در نهایت پاسخ می شنوند که : دوران طلبگی که ما در حجره بودیم ، یکی دو ماه، ما طرفدار کتابای آقای دکتر فلانی شدیم که زیاد اهل بیتی نبود . اون یکی دوتا ماه که ما طرفدار فکر غلط اون آقا شدیم فاصله ای میان ما انداخت که حتی با شهادتمان هم جبران نشد.

این است اثر عمل در تقدیر و سرنوشت . اثر آن در عالم.

حالا برو التماس کن خدا خدا خواهش میکنم.

حالا چه کنیم ؟ شما بگید . با این کوله بار سنگین و مشکل دار؟.
به نقل به مضمون از حاج آقا:
"اگر بیچاره شدی و احساس بیچارگی بهت دست داده که خیلی قشنگه . این قدر امام حسین بیچاره ها رو تحویل میگیره. اونایی که نه راه پس دارن نه راه پیش. یا اباعبد الله من یه زمانی رفیق تو بودم این قدر خراب کردم ، روم نمیشه باهات حرف بزنم.
بیچاره وار آدم بره متوسل بشه به اقا امام حسین(ع) .  تازه بفهمه کرم یعنی چی.

یه خبر خوش...
یکی تو کربلا بود که خیلی در حق اقا و خونوادشون ظلم کرد این فرد آن سپاه الهی  رو تو کربلا نگه داشت.آنقدر نگه داشت  که سپاه دشمن رسیدن.حر رو میگم که دل زینبشو لرزوند.
به خدا ما تا حالا همچین جنایتی کردیم؟
اقا گفتند مادرت به عزات بشینه آخه این چه رفتاریه . حر سرشو انداخت پایین و گفت چه کنم مادر شما فاطمه است. با مادر من قابل مقایسه نیست.من حرفی نمیزنم.
یه عمل هم انجام داد گفت حسین مادرت احترام داره.
حر ابن ریاحی روز عاشورا اثر عمل خودش را هم دید . دید که  دشمنی که به خاطر تعلل حر به حسین بن علی (ع) و سپاه اندکشون رسیده بود با آقا و یارانشون چه کرد ومشغول چه جنایتیست. اثر عمل خود را دید. فکر کنید در آن لحظات حر چه حالی داشت.
می دانیم که حسین با او چه برخوردی داشت. حر که با شرمندگی سمت آقا رفت که عذر خواهی کنه و از شرمندگی و خجالت در مقابل حسین (ع) زانو بزنه. تا جلو رفت . آقا فرمود علی اکبرم برو عموتو در آغوش بگیر . اصلا نگذاشت حر خجالت بکشه. حر اصلا دیگه حرفشو نزد.
و اجازه میدان را به او داد و به هنگام شهادت حر آقا بالای سرش رفت و فرمود " انت حر کما سمیت امک " تو حری همانطور که ماردت تو را نامید.
چه غوغاست حسین(ع). هنوز ندیدیش . انشالا روز قیامت ما رو به عنوان گنه کار نبرن پیش حسین(ع)."
خدایا ما را امروز به حق آن حر ریاحی بیامرز.

و السلام علی عباد الله الصالحین